ĆWICZENIA DUCHOWNE
czyli
LEKARSTWO NIEBIESKIE DLA CZŁOWIEKA
NAPISAŁ KS. FELIKS GONDEK
reprint z 1890 r.
Dokąd tak skwapliwie spieszysz, człowiecze? Dokąd biegniesz życiem swem? Jakież zamiary tak cię bardzo zajmują, że nawet nie widzisz drogi, którą biegniesz – lecisz na ślepo! Interesa, zabiegi, troski, trudy powszednie, zaprzątnęły ci głowę – lecisz na oślep! Gdy dobiegniesz do mety, wpadniesz w przepaść i zginiesz bez powrotu! Stój! Człowiecze ziemski z swymi interesami ziemskimi, zastanów się nad sobą, bo złą biegniesz drogą! Odbiegłeś od drogi, którą ci wskazał Jezus Chrystus, wrócić się musisz w tej chwili. Książka ta, co z niej teraz czytasz, ona ci wskaże wieczną przepaść w końcu drogi, którą teraz biegniesz, i nawróci cię na drogę prawą do Boga. (…)
I otóż dlatego, że książek „Ćwiczeń duchownych” dla ludu świeckiego nie ma, przynajmniej o nich nie wiem, niniejszą książką chcę przyjść w pomoc ludowi wszelkich stanów, a osobliwie ludowi wiejskiemu. Nie dzielę czasu ćwiczeń na dnie i godziny, nie wprowadzam żadnych ascetycznych przepisów, bo to przy zwykłych i pospolitych zatrudnieniach nie zawsze jest możebnem; lecz po staremu w kilku rozmyślaniach przytaczam prawdy tak żywo przekonywające, które niejako zniewalają grzesznika do nawrócenia i pojednania się z Bogiem.”
Tak Autor w powyższym wstępie sam opisuje cel powstania tych „Ćwiczeń duchownych”. Zamierzając zniewolić i zmusić Chrześcijanina do czynienia prawdziwej pokuty i poprawy życia, pragnie uleczyć go z ran na duszy zadanych przez grzech. Aby grzesznika, jako chorego na duszy skłonić do przyjęcia lekarstw niebieskich, wskazuje mu w rozmyślaniu pierwszym nieocenioną wartość, wynikającą ze zdrowego stanu duszy. Rozmyślaniem drugim obnaża duszę, ukazując śmiertelne jej rany – mówiąc o grzechu. Trzecim i czwartym przestrzega człowieka, że w razie niewyleczenia się nastąpią ze śmiercią okropne skutki – wykładając jaskrawo i żywo koniec zmysłowej natury ludzkiej wstrząsającym opisem śmierci i sądów Bożych. Na koniec podaje posiłek duchowy na wzmocnienie sił duszy wraz z radami i przestrogami, jak ustrzec się w ciągu dalszego życia, by nie wpaść powtórnie w podobną chorobę – to jest w grzech.