POZNANIE I KSZTAŁCENIE CHARAKTERU
część druga
Ks. Dr Jan Ciemniewski
reprint z 1927 r.
W drugiej części swojej pracy Autor opiera kształcenie charakteru na dwóch siłach twórczych i tajemniczych sprężynach ducha ludzkiego jakimi są miłość i religia. Jeśli te dwie siły funkcjonują prawidłowo w człowieku, wtedy jego charakter rozwija się należycie, jest odpowiednio urabiany, prostowany i doskonalony. Aby miłość nasza rozwinęła się prawidłowo, aby była refleksyjna czyli zdolna do stałości, wytrwałości i czynnego działania, poddanego pod karb religii zdolnej kontrolować należycie nasze uczucia, wrażenia i popędy, religia nasza nie może być płytka, powierzchowna i oparta więcej na zewnętrznych obrzędach i praktykach religijnych niż na wewnętrznej pracy i panowaniu nad sobą. I dopóki te dwie zasadnicze sprężyny charakteru – miłość i religia – nie zaczną w nas rozwijać się i funkcjonować prawidłowo, dopóty sprawa kształcenia charakterów niewiele posunie się naprzód. Toteż treść niniejszego dziełka zmierza do tego, aby te dwa najbardziej uspołeczniające nas i uszlachetniające czynniki funkcjonowały w nas prawidłowo: aby religia nie zamieniła się w rutynę a miłość nie stała się samolubną lub bałwochwalczą. Autor omawia w tej części zasady i sposoby prawidłowego rozwoju religii i miłości chrześcijańskiej w zastosowaniu do charakteru człowieka, podaje także praktyczne wskazówki kształcenia charakteru, zaczerpnięte z dziedziny psychologii, higieny i ascetyki chrześcijańskiej – a to wszystko omówione zostało z dwóch punktów widzenia: teorii i praktyki.